Afstudeerder aan het woord: houden hubs ons bereikbaar?

woensdag 17 februari 2021

Nederlandse steden groeien en kampen met toenemend ruimtegebrek, terwijl in landelijke gebieden juist krimp zichtbaar is. Om ruimte te besparen én om de doelen uit het klimaatakkoord te bereiken is het van belang dat het autogebruik vermindert ten gunste van duurzamere vervoersoplossingen. In steden zorgen we er zo voor dat er meer ruimte overblijft en in landelijke gebieden is het van belang dat de gebieden ook zonder de auto bereikbaar blijven. 

Door Laura van den Berg

Dit masterthesis-onderzoek gaat in op een mogelijke oplossing voor de problematiek. Mobiliteitshubs worden gezien als één van de oplossingen voor bovengenoemde problematiek. Dit onderzoek verkende dit concept en de ervaringen ermee. Op dit moment is het namelijk nog een nieuw onderwerp in de wereld van mobiliteit. Het onderzoek geeft daarom antwoord op de vraag; ‘’Wat kunnen mobiliteitshubs bijdragen aan een samenhangend mobiliteitssysteem dat voldoet aan de mobiliteitsbehoefte van Nederland?’’. Het doel is om hiermee een beeld te krijgen van de inhoud van een mobiliteitshub en stakeholders die een rol spelen bij het ontwikkelingsproces van een mobiliteitshub. 

Om antwoord te krijgen op de vraag is er onderzoek gedaan door middel van deskresearch en interviews. Deskresearch heeft een beeld gegeven van bestaande en nog te ontwikkelen hubs. In combinatie met literatuur over mobiliteitshubs is hier uiteindelijk de definitie en typologie van hubs ontstaan die in dit onderzoek gebruikt zijn. Door middel van twaalf interviews binnen drie verschillende casestudies is er vervolgens onderzoek gedaan naar mobiliteitshubs in de praktijk. De casestudies vonden plaats in de Binckhorst in Den Haag, de Merwedekanaalzone in Utrecht en in de regio Groningen & Drenthe. Hiermee is de inhoud nog breder geschetst en is de rol van stakeholders binnen het ontwikkelingsproces duidelijker geworden. 

Eén van de resultaten van het onderzoek zijn is een zoveel mogelijk omvattende definitie en typologie van mobiliteitshubs. Op basis van een literatuurstudie is de volgende definitie geformuleerd: 

Mobiliteitshubs zijn plekken waar meerdere mobiliteiten beschikbaar zijn waardoor er een multimodale infrastructuur wordt gecreëerd. Het is meer dan alleen een overstapplaats van de ene mobiliteit naar de andere. Het is een plek waar mensen de mogelijkheid hebben om hun tijd effectief te besteden. Door bijvoorbeeld werkplekken die aanwezig zijn of prettige zitplaatsen om te wachten. Daarnaast zijn er logistieke mogelijkheden zoals een pakketpunt en is er iets van een kiosk functie aanwezig, zodat mensen onderweg iets kunnen kopen. 

De typologie is ontstaat uit een analyse naar verschillende praktijkcases. Vanuit deze analyse is de typologie ingedeeld in vier verschillende hubtypes:

  1. Hubs in woonwijken
  2. Stedelijke hubs
  3. Regionale hubs
  4. Nationale hubs

Uit de interviews is naar voren gekomen dat er binnen de casestudies verschil is tussen de aanpak en rollen die stakeholders hebben in het ontwikkelingsproces. Bij de Binckhorst is de aanpak van de pilot vanuit de marktpartij Hely geregeld. Op de ene pilotlocatie heeft de hub beter gefunctioneerd dan op de andere locatie. In de Merwedekanaalzone in Utrecht zit de mobiliteithub nog in de planfase, maar heeft de gemeente de leiding. Daarbij is er wel gebruik gemaakt van de kennis van een adviesbureau. Het gaat bij deze casestudie om een grootschalige binnenstedelijke ontwikkeling met verschillende projectontwikkelaars die ook een rol spelen bij de ontwikkeling van de hubs. Tot slot zijn de hubs in Noord-Nederland allemaal in gebruik. In deze casestudie gaat het om een hele regio en is er gekozen voor de ontwikkeling van hubs onder leiding van een kernteam dat bestaat uit de provincies, gemeenten en het ov-bureau. Naast het kernteam is er ook een ‘hub team’ dat bestaat uit een programmamanager en adviseur die de kar trekken. Er valt ook veel te leren van de aanpak ‘learning by doing’ die gebruikt wordt bij het ontwikkelen van de mobiliteitshubs in Noord-Nederland. 

Uit het onderzoek is gebleken dat mobiliteitshubs in potentie kunnen bijdragen aan een samenhangend mobiliteitssysteem in Nederland. Hubs zijn belangrijk bij het creëren van een prettige overstapplek tijdens een ketenverplaatsing. Dit is mogelijk door middel van verschillende keuzes in vervoermiddelen en aanbod aan voorzieningen op hubs. Dit zorgt voor een gemakkelijke overstap voor reizigers. Op basis van de interviews is het belangrijk dat er altijd rekening wordt gehouden met de behoeftes die spelen op de locatie waar de hub ontwikkeld wordt. Door een nauwe samenwerking met stakeholders die invloed hebben op een locatie is het mogelijk om een hub te creëren die zoveel mogelijk past bij de behoeftes van reizigers/gebruikers op de locatie.  

 

In een vervolgonderzoek is het van belang dat het reizigers-/gebruikersperspectief van mobiliteitshubs onderzocht wordt. Door COVID-19 is dit helaas in dit onderzoek niet mogelijk geweest. 


Laura studeerde in 2020 af aan de Universiteit Utrecht met een Master Human Geography Ze sloot haar studie af met een masterthesis over mobiliteitshubs en een stage bij het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM). 

Ben je student of recent afgestudeerd en wil je ook aan het woord komen in deze rubriek? Laat het ons weten!

 

Literatuur

Centraal Bureau voor de Statistiek. (2018, 2 januari). Bevolking in bijna kwart van gemeenten gedaald. 
Natuur & Milieu. (2020, februari). Mobiliteitshubs: Maak mobiliteitshubs aantrekkelijk en zorg voor diverse mobiliteit. 

 

 

 

 

 

Lees verder

Lancering 50-tons elektrische vrachtwagen

11 mei om 11:50 uur
De eerste volledig elektrische 50-tons elektrische trekker-oplegger-combinatie is in gebruik genomen. Dit is de…
Lees verder »

Laadinfra op basis van gedrag gebruikers

21 apr om 09:36 uur
Nu elektrisch rijden steeds mee ropkomt, verschijnen er ook steeds meer laadpalen in het straatbeeld. Niet nodig,…
Lees verder »

Kantoor van de toekomst? Ontmoetingsplaats en overlegruimte

14 apr om 17:06 uur
Hoewel het soms voelt alsof er geen einde komt aan de coronacrisis, is er toch echt licht aan het einde van de…
Lees verder »

Wandel naar je Werk-dag ook thuis een succes

9 apr om 11:08 uur
Op de dag die al jaren bekend staat als de Wandel naar je Werkdag, werd donderdag 8 april heel werkend Nederland…
Lees verder »

Gelderland investeert in waterstof

6 apr om 10:23 uur
Het Gelderse Green Planet krijgt 840.000 euro subsidie van de provincie Gelderland voor het verleasen van honderd…
Lees verder »

Proef met slimme sensoren voor schonere lucht in Apeldoorn

24 mrt om 10:53 uur
De gemeente Apeldoorn is een proef gestart om te meten welke invloed verkeersdoorstroming heeft op de…
Lees verder »

Vrachtwagens rijden via 21 iVRI’s over randwegen Tilburg

16 mrt om 12:26 uur
Een primeurtje in de gemeente Tilburg: op 16 maart waren vrachtwagens van transportbedrijf GVT Transport &…
Lees verder »

Vertienvoudiging laadpalen in parkeergarages in 2025

4 mrt om 12:02 uur
Parkeerplatform Vexpan en staatssecretaris Van Veldhoven hebben afgesproken dat het aantal laadpunten in…
Lees verder »